GWIAZDKA - KOD: SNOW | BEZPŁATNA DOSTAWA NA TERENIE POLSKI | DO KAŻDEGO ZAMÓWIENIA DODAJEMY PRÓBKI

Retinal, retinol i inne retinoidy – kosmetyki z retinoidami - jak je wprowadzać, dlaczego warto je stosować i co należy o nich wiedzieć?
Retinal, retinol i inne retinoidy – kosmetyki z retinoidami - jak je wprowadzać, dlaczego warto je stosować i co należy o nich wiedzieć?

Retinal, retinol i inne retinoidy – kosmetyki z retinoidami - jak je wprowadzać, dlaczego warto je stosować i co należy o nich wiedzieć?

 

Słyszałaś już o świetnym działaniu przeciwstarzeniowym retinoidów? Z tekstu dowiesz się, z czego ono wynika, co dokładnie retinoidy mogą zrobić dla Twojej skóry, jaką kosmetyczną pochodną warto wybrać oraz jak wprowadzić ją do swojej pielęgnacji w bezpieczny sposób. Obalimy też trochę mitów krążących wokół retinoidów – po przeczytaniu nie będą miały dla Ciebie tajemnic!

 

Czym są retinoidy?

 

Retinoidy są grupą związków obejmujących witaminę A i jej pochodne. Bywają całościowo błędnie nazywane retinolem, który jest tylko jednym z ich przedstawicieli!

 

Podstawowym źródłem witaminy A jest dieta. Możemy dostarczać jej sobie w postaci roślinnej jako beta-karoten, np. w marchewce, szpinaku, brokułach, czy dyni albo w formie estrów w produktach odzwierzęcych, jak mięso, ryby, czy mleko. Każda z tych form jest trawiona i metabolizowana, a następnie zależnie od potrzeb organizmu wykorzystywana lub magazynowana na później w wątrobie. (1)

 

Owe potrzeby są duże, bo witamina A jest naszemu organizmowi niezbędna do prawidłowego funkcjonowania:

  • działa antyoksydacyjnie, więc chroni nasze komórki przed uszkodzeniami
  • wspomaga układ odpornościowy, wpływa na liczbę limfocytów
  • bierze udział w transkrypcji genów
  • wpływa na prawidłowe widzenie
  • oraz ma kluczową funkcję w prawidłowym rozwoju komórek nabłonka

 

Ostatni punkt jest bardzo istotny, jeśli chodzi o naszą skórę. Prawidłowe namnażanie komórek i ich rozwój wpływa na grubość skóry, jej możliwości regeneracyjne, czy spójność naskórka chroniącego przed wnikaniem głębiej szkodliwych substancji. Okazuje się, że poza dietą możemy także dostarczać sobie retinoidów w kosmetykach i w ten sposób wpływać na działanie skóry, co szczególnie istotne, gdy z wiekiem jej mechanizmy funkcjonowania ulegają pogorszeniu. (2)

 

Jak retinoidy działają na skórę?

 

Badania nad retinoidami zaczęto pod koniec lat 60 zeszłego wieku. Profesorowie Kligman i Fulton na początku sprawdzali je w celu walki z trądzikiem. Testy odbywały się w klinice uniwersyteckiej i w więzieniu, gdzie podczas eksperymentów sprawdzano jedną z form wit. A w porównaniu z innymi substancjami na połowie twarzy obiektów. Badania pokazały, że rzeczywiście owa substancja działa przeciwtrądzikowo. Została więc zaakceptowana w leczeniu tej choroby.

 

Trądzik dotyczy nie tylko nastolatków, ale i dojrzałych osób. Stosując go u starszych osób zauważono, że nie tylko zmniejsza się liczba zmian trądzikowy, ale także poprawia elastyczność skóry oraz zmniejsza liczba zmarszczek! Czy to nie brzmi świetnie? (3)

 

Jaki jest mechanizm działania retinoidów

 

Oczywiście, że tak! Ale jak to możliwe, że retinoidy mają tak szerokie zastosowanie? Wynika to z dwóch istotnych faktów:

 

Po pierwsze, przez naskórek mogą przenikać jedynie nieliczne substancje. Stanowi on świetną barierę ochronną, ale czasem chcielibyśmy, by niektóre substancje, zwłaszcza te działające na niego korzystnie, wniknęły głębiej i poprawiły stan skóry. By skutecznie przenikać przez tę barierę, substancje nakładane na skórę powinny mieć wielkość maksymalnie 500 Daltonów. Retinoidy tę regułę spełniają!

 

Po drugie, muszą one mieć realny wpływ na funkcjonowanie skóry. Po dostaniu się do niej retinoidy są wiązane przez odpowiednie białka, które transportują je do wnętrza komórek, a następnie do jądra komórkowego i uczestniczą w ich przemianach do bardziej aktywnych form.

 

Już w jądrze komórkowym retinoidy połączone z białkami wiążą się z 2 rodzajami receptorów: RAR (dla kwasu retinowego) i RXR (receptory retinoidowe X) występującymi jeszcze w 3 różnych formach alfa, beta i gamma. Receptory te są obecne tylko w niektórych tkankach, jak gruczoły łojowe, naskórek, czy mieszki włosowe. Podział na grupy receptorów jest o tyle ważny, że każdy retinoid wiąże się z innymi ich rodzajami, przez co wykazuje nieco odmienne działanie, poziom skuteczności i daje inny zakres skutków ubocznych!

 

Receptory RAR i RXR połączone z retinoidami wiążą się następnie w pary i mogą przyłączać do odpowiedniego dla siebie odcinka DNA, regulować transkrypcję genów i wpływać na zachowanie komórki. (1, 2, 3, 14)

 

Jak retinoidy wpływają na skórę

Jak już wspomniano, działanie retinoidów może się lekko od siebie różnić. Niektóre z ich form znamy od wielu lat, ale cały czas trwają badania nad nowymi, skuteczniejszymi i dającymi mniej działań niepożądanych.

Najwcześniej poznano I ich generację, czyli 

  • tretynoinę, izotretynoinę, alitretynoinę - są to formy dostępne na receptę
  • retinol i retinaldehyd - umieszczane w kosmetykach

 

Pozostałe generacje są dostępne tylko na receptę:

  • II - acytretyna
  • III - adapalen, tazaroten, beksaroten
  • IV - trifaroten zatwierdzony do użytku dopiero w 2020 roku

Poza tym istnieją jeszcze formy estrowe, o których wspomnimy sobie nieco dalej.(1, 3)

 

Ogólnie jednak, choć w różnym zakresie, retinoidy wykazują konkretny wpływ, który można zawrzeć w paru ważnych podpunktach: (1, 2, 3, 4)

 

Działanie przeciwtrądzikowe retinoidów

 

Retinoidy wpływają na redukcję zmian trądzikowych przez działanie w obrębie kilku jego przyczyn. Ułatwiają złuszczanie martwych komórek naskórka, które mogłyby gromadzić się w porach i je zatykać w połączeniu z łojem. Umożliwiają też tym samym łatwiejsze wydostawanie się łoju na powierzchnię. Brak łoju i martwych komórek nie tworzy więc czopów w porach i nie stanowi pożywki dla bakterii trądzikowych. Dzięki temu obserwuje się mniejszy rozwój tych bakterii i ograniczenie stanu zapalnego.

 

Działanie przeciwstarzeniowe retinoidów

 

Wraz z wiekiem nasz naskórek złuszcza się wolniej i jest bardziej suchy. Retinoidy regulują jego cykl odnowy i sprawiają, że przebiega on prawidłowo, bez nadmiernego gromadzenia starych komórek. Naskórek składa się wtedy z odpowiednio wykształconych komórek, jest spójny, grubszy w głębszych warstwach i stanowi odpowiednią barierę przed odparowaniem wody oraz przedostaniem się do niego drobnoustrojów, czy innych szkodliwych substancji.

 

Co więcej, retinoidy poprawiają ukrwienie skóry, dzięki czemu ta jest lepiej dotleniona i odżywiona. Natomiast w jej głównej warstwie, skórze właściwej, zachodzi sprawniejsza synteza substancji wiążących tam wodę i białek podporowych (kolagen, elastyna) oraz hamowane jest działanie enzymów, które je rozkładają.

 

Działają także antyoksydacyjnie, czyli zwalczają wolne rodniki uszkadzające komórki, tym samym przedłużając ich życie i zapewniając sprawne funkcjonowanie.

 

Działanie depigmentacyjne retinoidów

 

Starzejąca się skóra, ale także taka poddawana działaniu promieni słonecznych, czy przechodząca stany zapalne lub zmiany pod wpływem hormonów może mieć problemy z przebarwieniami. Retinoidy ograniczają transport pigmentu z wytwarzających go komórek do keratynocytów, głównych komórek naskórka, oraz powodują jego rozproszenie. 

 

Tretynoina jako najskuteczniejsza forma

 

Wszystkie te działania można na pewno przypisać tretynoinie, czyli magicznej substancji badanej przez Kligmana. Stała się ona złotym standardem w leczeniu trądziku, jak i terapiach przeciwstarzeniowych! Tretynoina jest bardzo silną substancją, dostępną jedynie na receptę, więc tylko krótko jeszcze o niej wspomnimy.

 

Oprócz samej listy działań, warto poznać jeszcze kilka danych bazujących na praktyce. Już w 1995 roku Bhawan w rocznym badaniu przy codziennej aplikacji kremu z tretynoiną 0,05% zauważył, że potrzeba minimum 6 miesięcy by zaobserwować zmiany w kolagenie w skórze właściwej, tj. poprawę jego jakości, zwiększenie ilości. W badaniu z 96 zaś zauważono, że przez pierwsze 3 do 6 miesięcy naskórek jest cieńszy, po czym wraca do naturalnej grubości, podczas gdy przez cały czas rośnie w nim zawartość substancji nawilżających i maleje ilość melaniny. Inny badacz w 1997 sprawdził, że aplikacja 3x w tygodniu jest skuteczniejsza niż 1x, a także że po zaprzestaniu stosowania tretynoiny jej rezultaty powoli się cofają. Wskazuje to, że terapia powinna trwać stosunkowo długo i być prowadzona z regularnymi aplikacjami w ciągu tygodnia, by dać jak najlepsze efekty. (5)

 

Retinoidy w kosmetykach

 

Skupmy się w końcu na retinoidach w kosmetykach, czyli opcji, która jest znacznie łatwiej dostępna. Do najpopularniejszych, a zarazem najskuteczniejszych należą retinol i retinaldehyd. 

 

Inne mniej skuteczne formy są estrami, które znajdziemy w składzie INCI jako 

  • Retinyl Palmitate
  • Retinyl Acetate

 

Ciągle powstają także nowe pochodne i choć wyglądają obiecująco, jak Hydroxypinacolone Retinoate, Hydrogenated Retinol, czy Retinyl Retinoate, to na ten moment jest jeszcze niewiele badań na ich temat.

 

Retinol natomiast przebadano wielokrotnie i udowodniono jego działanie. W 2009 Tucker-Samaras w 8-tygodniowym randomizowanym badaniu przy codziennej aplikacji u kobiet z objawami fotostarzenia w wieku 40-65 lat wykazała, że retinol już w stężeniu 0,1% zmniejsza głębokość zmarszczek, poprawia koloryt oraz elastyczność skóry. (6)

 

Innym ciekawym badaniem było to z 2007 na skórze ramienia, czyli skórze starzejącej się naturalnie. Stężenie 0,4% nakładano do 3x w tygodniu przez okres 24 tygodni. Redukcja zmarszczek i wygładzenie skóry można było obserwować już po 4 tygodnia, czyli znacznie szybciej, niż w przypadku fotostarzenia. Retinol działa zarówno na starzenie naturalne, jak i to wywołane działaniem czynników zewnętrznych. (7)

 retinal retinoidy naturalne kosmetyki serum booster

Dlaczego retinal jest skuteczniejszy od retinolu i dlaczego warto wybrać właśnie retinal (retinaldehyd)?

 

Retinaldehyd, czyli inaczej retinal, to substancja zdobywająca obecnie dużą popularność. Wcześniej była objęta patentem, ale już może być stosowana przez więcej marek.

 

Retinal jest znacznie skuteczniejszą substancją niż retinol oraz dającą mniej podrażnień. Dlaczego tak się dzieje? Musimy tu wrócić do informacji, że po przedostaniu się do skóry, retinoidy są wiązane przez odpowiednie białka i przechodzą przemiany w stronę kwasu retinowego (tretynoina), czyli głównej substancji oddziałującej na komórki.

 

Te przemiany nazywa się konwersjami, gdzie każdy krok zbliża nas do większej skuteczności. Najsłabiej działają estry, które dalej zmieniane są w retinol, retinol w retinal, a retinal (retinaldehyd) jest utleniany do kwasu retinowego, który jest faktycznie wykorzystywany przez skórę.

 

 

 retinol retinoidy retinal konwersje do kwasy retinowego

Od najsłabszego do najsilniejszego mamy:

 

estry retinylu > retinol > retinal (retinaldehyd) > kwas retinowy

 

W praktyce retinal (retinaldehyd) jest zaledwie o jeden krok od kwasu retinowego, podczas gdy retinol wymaga 2 konwersji. Więcej konwersji to słabsze działanie i więcej strat na drodze przemian. Wiadomo ponadto, że konwersja do retinaldehydu zachodzi w dojrzałych keratynocytach, co daje kontrolowany stopień działania i mniejsze skutki uboczne. (2, 5)

 

Mamy już sporo badań nad retinalem - zarówno samej substancji, jak i w porównaniu z innymi. Diridolou wykonał roczne badanie nad codzienną aplikacją 0,05% retinalu na 40 osobach z grupą kontrolną używającą jedynie kremu emolientowego i stosując analizę przy pomocy ultrasonografii. Grupa z retinalem miała znacznie zwiększoną grubość naskórka oraz elastyczność poprawioną o około 4%, a zmniejszenie sztywności skóry w okolicy czoła wynosiło około 24%. (8) 

 

W innym badaniu na 40 Koreankach o średniej wieku 46 lat porównano działanie 0,05 oraz 0,1% retinaldehydu. Przez 3 miesiące nakładano kosmetyk 2x dziennie, po czym w komputerowej analizie skóry stwierdzono poprawę jej tekstury, nawilżenia, zmniejszenie zmarszczek oraz ucieczki wody. Oba stężenia były dobrze tolerowane, ale tylko 0,1% miało znaczny wpływ na redukcję ilości pigmentu. (9)

 

W innych badaniach porównano go z innymi retinoidami:

  • kwasem retinowym: obie substancje w stężeniu 0,05% skutecznie redukowały zmarszczki i szorstkość skóry, ale retinaldehyd powodował mniej podrażnień (5)
  • retinolem: u 22 kobiet w wieku 40-60 lat przez 4 tygodnie nakładano raz dziennie na pół twarzy 0,05% retinolu, a na drugie pół taki sam % retinaldehydu w liposomach. Na kolejne 4 tygodnie zwiększono stężenie do 0,1%. Przy retinalu otrzymano większą redukcję głębokości zmarszczek, poprawę konturu twarzy i suchości. Badanie jednak było dość krótki i nie sprawdzono efektów bezpośrednio w skórze właściwej. (10)

 

0,1% retinalu połączonego z antyoksydacyjnym peptydem podczas codziennego stosowania porównano także z peelingami glikolowymi o rosnącym stężeniu 20-50-70% wykonywanymi co 2-3 tygodnie. U wszystkich nastąpiło zmniejszenie głębokości zmarszczek, ale to retinal dawał lepszą poprawę kolorytu i mniej skutków ubocznych. (11) Wiadomo także, że kwas glikolowy 6% dobrze współdziała z retinalem 0,1% w walce z trądzikiem (12), a sam retinaldehyd wykazuje właściwości antybakteryjne wobec bakterii trądzikowych (13).

 

Retinol i retinaldehyd jak widzisz są skutecznymi substancjami, ale także dosyć niestabilnymi. Są wrażliwe na światło, powietrze i zmiany temperatur. Dlatego bardzo ważne jest przechowywanie kosmetyków z nimi w składzie w suchym i zacienionym miejscu, bez dostępu promieni słonecznych w niskiej temperaturze lodówki. Najlepiej, gdy występują one zamknięte w nośnikach jak liposomy oraz odpowiednio zapakowane w ciemne szkło lub szczelne opakowania z pompką.

 

 

 retinal retinol retinaldehyd retinoidy jak wybrać

 

Fakty i mity dotyczące retinoidów

 

Retinoidy w kosmetykach to tylko antyoksydanty

 

MIT! Retinoidy nawet bez recepty wykazują mnogie właściwości, które zostały wylistowane wyżej. Warto jednak zwrócić uwagę na estry - Retinyl Palmitate, Retinyl Acetate - które rzeczywiście mają długą drogę w skórze do formy kwasu retinowego, przez co wykazują niską aktywność, głównie antyoksydacyjną i w obrębie samego naskórka. Dlatego warto sprawdzać skład INCI, czy przypadkiem kosmetyk jako „z retinolem” nie zawiera w składzie właśnie ich zamiast aktywniejszej formy. (14)

 

Retinoidy na receptę są lepsze

 

To zależy. Czy są silniejsze? Oczywiście. Nie oznacza to jednak, że każdy powinien dążyć, by stosować właśnie je. W wielu przypadkach nie potrzeba aż tak silnych specyfików - przy działaniu przeciwstarzeniowym bądź lekkim wspomaganiu pielęgnacji przeciwtrądzikowej mogą wystarczyć kosmetyki. Przy nasilonych jego objawach warto udać się do dermatologa, który oceni stan skóry i być może przepisze retinoid. W Polsce jednak nie ma możliwości dermatologicznej terapii przeciwstarzeniowej tretynoiną, gdyż ta obecnie występuje jedynie w połączeniu z antybiotykiem stosowanym przy trądziku. Kosmetyki są tu więc dobrym rozwiązaniem.

 

Retinoidy powinny stosować tylko dojrzałe osoby

 

MIT! Retinoidy są bardzo często stosowane już u nastolatków, by wyleczyć trądzik. Po wyleczeniu trądziku w wieku dwudziestu kilku lat nic nie stoi też na przeszkodzie, by nadal je stosować, jeśli pojawiają się objawy starzenia skóry. Przy problemie oceny potrzeb skóry można udać się do kosmetologa, który pokieruje dalszą pielęgnacją.

 

Retinoidów nie można stosować przy skórze wrażliwej lub naczyniowej

 

MIT! Skóry naczyniowe mogą bardzo skorzystać z działania retinoidów. Zwiększona synteza kolagenu i grubości skóry sprawi, że naczynia będą miały lepszą podporę, a spójny naskórek da lepszą ochronę przed czynnikami pogarszającymi rumień i zredukuje widoczność żyłek.

 

Przy cerach wrażliwych i naczyniowych dobrze jednak zacząć od jak najniższych stężeń retinoidów i skupić się na regeneracji, by nie dopuścić do przesuszeń i podrażnień, na które taka cera jest bardziej narażona.

 

Retinoidów nie powinno się stosować latem

 

MIT! By uzyskać jak najlepsze efekty, retinoidy należy stosować długoterminowo.

 

Ludzie w ciepłych krajach także leczą się na trądzik i stosują kosmetyki przeciwstarzeniowe, więc nie tylko lato sprawiałoby problem dużego nasłonecznienia. Niezależnie od pory roku przy takiej kuracji zaleca się stosowanie kremów z filtrem. SPF powinien być bazą pielęgnacji przy retinoidach!

 

W razie obaw można jednak odstawić taki kosmetyk na najbardziej nasłonecznione miesiące lub przez wyjazdem na urlop do gorącego klimatu, a potem wrócić do stosowania na jesień. To się jednak wiąże z ponownym przyzwyczajeniem skóry do preparatu.

 

Kobiety w ciąży nie mogą stosować retinoidów

 

FAKT! Szczególnie niebezpieczne są retinoidy doustne. Terapię nimi należy zakończyć na minimum miesiąc przed zajściem w ciążę. Są bardzo niebezpieczne dla dziecka, mogą działać toksycznie na płód, spowodować jego śmierć lub nieodwracalne wady.

 

Istnieją pewne doniesienia o defektach u dzieci kobiet stosujących kremy z tretynoiną w ciąży. W ramach bezpieczeństwa, choć retinoidy stosowane na skórę wchłaniają się w nieznacznym stopniu, również są odradzane. Warto ograniczyć wszelkie ryzyko w tak wrażliwym czasie. (15)

 

Retinoidy stosuje się tylko na noc

 

To zależy! Są one substancjami wrażliwymi na światło, temperatury, powietrze. Nakładanie ich na dzień mogłoby ograniczyć ich skuteczność, więc większość produktów lepiej nakładać wieczorem.

 

Istnieją jednak kosmetyki, gdzie retinol lub retinaldehyd zamknięto w nośnikach, które dają im większą stabilność. Jeśli producent w zaleceniach stosowania zezwala na stosowanie w ciągu dnia, wtedy można by zdecydować się na taką opcję. Mimo wszystko w pielęgnacji porannej lepiej skupić się na działaniu ochronnym przed środowiskiem i słońcem, zostawiając na noc ten składnik aktywny.

 

Należy zwiększać stężenie retinoidów, aby działały

 

MIT! Retinoidy działają już w niskich stężeniach! Wystarczy używać 0,05% retinalu, by widzieć efekty. Można po zużyciu produktu i przyzwyczajeniu skóry przejść na wyższe stężenia, ale nie ma takiego wymogu. Lepiej regularnie i bez zbyt wielu skutków ubocznych stosować cały czas np. retinal (retinaldehyd) 0,05%, niż szukać ciągle wyższych stężeń. Na niektórych skórach te wysokie stężenia mogą być zbyt drażniące.

 

Bakuchiol jest roślinnym retinolem

 

MIT! Bakuchiol nie należy do rodziny retinoidów, nie jest pochodną witaminy A i nie wykazuje dokładnie takiego samego zakresu działania.

 

Źródłem tego twierdzenia jest badanie na modelu skórnym, w którym porównywano wpływ bakuchiolu i retinolu na ekspresję genów. Wykresy dla obu substancji były bardzo podobne: bakuchiol wpływa na część receptorów na które oddziałuje retinol. Oznacza to, że jego właściwości powinny być zbliżone. (16)

 

Co wiemy w praktyce? Wykonano kilka badań na ludziach, jednak nadal nie ma ich wiele. W jednym z nich preparaty z 0,5% bakuchiolu lub 0,5% retinolu nakładano przez 12 tygodnie. Otrzymano podobne rezultaty w zakresie redukcji zmarszczek i przebarwień, jednak jest kilka ale. Bakuchiol stosowano 2x dziennie, podczas gdy retinol tylko raz! Oceny efektów dokonywano na podstawie zdjęć, oględzin dermatologa i samooceny, ale nie badano stanu samej skóry. Zresztą po czasie zaledwie 3 miesięcy trudno byłoby ocenić zmiany w skórze właściwej, a w dużej mierze na tych nam zależy przy retinoidach! (17)

 

W innych badaniach sprawdzano bakuchiol w połączeniu z kwasem salicylowym, czy np. witaminą C. Ogólnie wykazuje on właściwości przeciwzapalne, antyoksydacyjne, przeciwtrądzikowe i przeciwprzebarwieniowe, ale nie można go stawiać na równi z retinolem. (16)

 

Kiedy i jak wprowadzić kosmetyki z retinoidami do pielęgnacji?

Pielęgnację retinoidową - nie licząc terapii dermatologicznych, o których decyduje lekarz - najlepiej zacząć, gdy mogą pojawić się pierwsze oznaki starzenia i fotostarzenia. Już około 25 roku życia powoli tracimy kolagen i kwas hialuronowy w skórze, a działanie promieni słonecznych tylko ten proces przyspiesza! 

 

U każdego objawy starzenia pojawią się w nieco innym momencie, bo mamy inne geny, diety, czy style życia. Kiedy je zaobserwujemy, retinoidy pomogą poprawić stan skóry i opóźnić powstawanie kolejnych zmian. Wiek w okolicach mniej więcej 30 roku życia to dobry moment na przemyślenie, czy retinoidy są dla Ciebie!

 

A stosować je możesz niezależnie od typu cery. Na cerach tłustych i trądzikowych przyda się działanie ograniczające zapychanie porów i przeciwzapalne, cery naczyniowe skorzystają również na pogrubieniu skóry, przez co naczynka będą mniej widoczne, cery suche będą lepiej nawilżone dzięki poprawionej spójności naskórka przepuszczającego mniej wody i dzięki zwiększonej zawartości kwasu hialuronowego. Oczywiście wszystko to ponad sam efekt poprawy elastyczności, redukcji zmarszczek, czy przebarwień!

 

Pierwsze efekty mogą pojawić się u niektórych już po kilku tygodniach, u innych po kilku miesiącach. Różnice w budowie skóry, jej pogrubienie i poprawę jakości natomiast obserwuje się po minimum pół roku. Im dłuższe stosowanie, tym lepiej. Zauważa się bowiem, że po odstawieniu preparatu, efekty powoli znikają. (7)

 

Pielęgnacja skóry przy stosowaniu retinoidów

 

Jeszcze przed rozpoczęciem stosowania retinoidów, warto przygotować na to skórę. Należy zadbać o złagodzenie stanów zapalnych i podrażnień oraz odpowiedni stan bariery ochronnej skóry, tj. zarówno płaszcza hydrolipidowego, jak i naskórka. Naruszona bariera hydrolipidowa przyczynia się do łatwiejszego powstawania odwodnienia i podrażnienia, które retinoidy mogą pogłębiać.

 

Wprowadzając retinoidy, a najlepiej zanim to jeszcze zrobisz, odstaw drażniące skórę przyrządy i kosmetyki, jak szczoteczki, peelingi mechaniczne, wysokie stężenia kwasów, pocieranie skóry wacikami, mycie jej gorącą wodą, czy zasadowymi mydłami. Zadbasz tym samym o zdrowie swojej skóry i przygotujesz ją na nową pielęgnację.

 

Pielęgnacja powinna skupiać się na działaniu łagodzącym, nawilżającym i regenerującym. Wybierz kosmetyki myjące z łagodnymi detergentami, bez zawartości mydła. Mogą to być zawierające więcej substancji tłuszczowych mleczka i emulsje. Demakijaż wykonaj olejkiem z emulgatorem jak Goodbye dirt (KLIK), który spłuczesz wodą, bez wykorzystania wacików i ściereczek potrzebnych przy zwykłych mieszankach olejowych i płynach micelarnych.

 

Stosowane kremy powinny nawilżać i zabezpieczać skórę przed środowiskiem oraz regenerować wysuszenie, które może się pojawić. Najlepiej szukać w kosmetykach składników nawilżających (kwas hialuronowy, gliceryna, trehaloza, ksylitol, mocznik), łagodzących i przeciwzapalnych (alantoina, pantenol, wąkrotka azjatycka - tzw. cica, ekstrakty z lukrecji, rumianku, nagietka, zielonej herbaty), a także natłuszczających (alkohole tłuszczowe, masła, oleje - szczególnie zawierające dużo wielonienasyconych kwasów tłuszczowych działających przeciwzapalnie - jak wiesiołek, konopie, czarna porzeczka, len). Do ostatniej grupy należą również cholesterol i ceramidy, które uzupełniają naturalną strukturę naszego naskórka, przez co ten lepiej zatrzymuje wodę i chroni przed czynnikami zewnętrznymi. Świetnym składnikiem łagodzącym, kojącym rumień i zwalczającym wolne rodniki, ale także stymulującym syntezę wspomnianych ceramidów jest niacynamid.

 

Jeszcze jednym niezwykle ważnym krokiem jest ochrona przeciwsłoneczna. Skóra podczas stosowania retinoidów jest wrażliwsza na działanie retinoidów, a nie stosując kremu SPF będziesz tracić uzyskiwane efekty, pogłębiać swoje pierwotne problemy i wpadać w błędne koło. Jeśli czujesz, że kremy zawierające filtry chemiczne są dla Ciebie w tym czasie zbyt drażniące, poszukaj filtrów mineralnych, dobrych nawet dla skór wrażliwych. (3)

 

Skutki uboczne stosowania retinoidów

 

Wszystkie te elementy są istotne, by jak najbardziej ograniczyć możliwe skutki uboczne stosowania kuracji.

 

Szczególnie podczas wprowadzania, może pojawić się większa wrażliwość, rumień, podrażnienie, suchość, łuszczenie, uczucie pieczenia, szczypania. Wiąże się to z przyzwyczajaniem skóry do tej substancji aktywnej w tzw. czasie retynizacji. Wtedy zaczyna się regulowanie cyklu komórkowego, czyli procesu od powstania komórek naskórka przez ich całe dojrzenie i przejście do najbardziej zewnętrznej warstwy naskórka.

 

Objawy mogą się utrzymywać przez kilka tygodni, nawet do 2-3 miesięcy. Dodatkowo u niektórych mogą pojawić się dodatkowe problemy:

  • u osób z tendencją do trądziku, może nastąpić zaostrzenie zmian. Przez przyspieszenie cyklu komórkowego zmiany siedzące głębiej w skórze szybciej wyjdą na jej powierzchnię. Jeśli dzieje się to w miejscach, w których zazwyczaj powstają wypryski, nie trzeba się obawiać. Gdyby powstały w innych lokalizacjach, może to być skutkiem podrażnienia. 
  • długotrwałe podrażnienie będzie się wiązało ze stanem zapalnym objawiającym się silnym rumieniem i tkliwością. Na osłabionej skórze łatwiej o zapalenie bakteryjne i silne reakcje. Taki stan może się pojawić m.in. u osób długo noszących maseczki pod którymi zbiera się wilgoć lub szaliki mechanicznie drażniące skórę. Zwie się go poretinoidowym zapaleniem skóry. (3)

W obu przypadkach należy skupić się na regeneracji i złagodzeniu stanu zapalnego. Interwencja dermatologa może okazać się niekiedy niezbędna.

 

Wprowadzanie retinoidów

 

Jeżeli to Twoje pierwsze spotkanie z retinoidami, wybierz kosmetyk z niskim stężeniem, by nie narażać się na zbyt duże podrażnienia. 

 

Jakie to niskie stężenie? Dla retinolu przyjmuje się skuteczność już od 0,1%.

Oblicza się, że retinal (retinaldehyd) jest 10-11x silniejszy niż retinol. Szukaj więc produktów o stężeniach w granicach

  • retinol - od 0,1 do maksymalnie 0,5%, zależnie od stopnia wrażliwości skóry
  • retinal (retinaldehyd) - od 0,01 do 0,05%

 

Pierwsze aplikacje preparatu powinny być nie częstsze, niż 2x w tygodniu. Optymalnie byłoby co 4-5 dni. Nigdy nie nakładaj kremu dzień po dniu, bo retinoidy mają “opóźniony zapłon”, tzn. ewentualne skutki uboczne zastosowania można zobaczyć dopiero po 2-3 dniach. Po 2-3 tygodniach możesz zacząć zwiększać częstotliwość.

 

Musisz obserwować skórę i samodzielnie dobrać odpowiedni czas, ale przykładowo może to wyglądać tak:

  • pierwsze 2 tygodnie: co 4-5 dni,
  • kolejne 2 tygodnie: co 3-4 dni,

I tak dalej, aż spokojnie dojdziesz do aplikacji codziennie lub co drugi dzień. Stosowanie co drugi dzień będzie dobrym wyjściem, jeśli stosujesz także inne substancje aktywne i chcesz je nakładać wymiennie. Przez pierwsze tygodnie z retinoidami jednak je odstaw i wróć do nich dopiero, gdy skóra przyzwyczai się do nowej substancji. 

 

Szczególnie zwróć uwagę na kwasy AHA i BHA oraz witaminę C w postaci kwasu askorbinowego (INCI Ascorbic acid). Stosowanie ich równocześnie może skutkować zbyt dużym podrażnieniami. Kwasy można stosować z retinoidami, jednak nigdy w jednej rutynie pielęgnacyjnej i nie na początku swojej przygody. Na powrót do kwasów poczekaj minimum 1-2 miesiące, a następnie nakładaj je w inne dni, niż retinoidy oraz dostosowując stężenia i częstotliwość do potrzeb swojej skóry. Jeśli masz problem z ich rozpoznaniem, skonsultuj się z kosmetologiem, który odpowiednio usystematyzuje rutynę i wskaże optymalne rozwiązania.

 

Preparat lepiej nakładaj na zupełnie suchą skórę. To pozwoli na równomierne rozprowadzenie retinoidu po skórze. Po umyciu twarzy nałóż tonik i po chwili zaaplikuj retinoid, nałóż na niego krem na noc, najlepiej regenerujący nawilżający, dający okluzję i zabezpieczający przed utratą wody z naskórka w nocy. Idealnie sprawdzi się tu Starlight krem na noc (KLIK) lub New moon – całonocna maska w kremie (KLIK).

 

Ilość, jakiej potrzebujesz jest niewielka. Na całej twarzy możesz rozłożyć równomiernie plamki produktu z retinoidem, a następnie rozetrzeć na jej powierzchni. Dokładanie większych ilości nie jest potrzebne, a może jedynie zaostrzyć skutki uboczne. Działaj ostrożnie w okolicy oczu i wargi skrzydełek nosa - skóra tutaj jest bardzo delikatna, więc najlepiej zabezpieczyć ją wcześniej kremem i pomadką do ust. Po aplikacji umyj ręce.

 

Jeśli Twoja skóra jest szczególnie wrażliwa, rozważ alternatywne metody aplikacji tzw. buforowe:

  • po umyciu zaaplikuj lekki krem nawilżający lub emulsyjne serum. Retinoid nałóż jakiś czas później, lub
  • retinoid wymieszaj na dłoni ze swoim kremem,

Każda z tych metod zredukuje działanie preparatu, ale z drugiej strony pozwoli wprowadzić go łagodniej, ograniczając skutki retynizacji. (3)

 

Dla jeszcze mniej tolerancyjnych skór kolejną alternatywą jest tzw. terapia krótkiego kontaktu, stosowana raczej dla retinoidów na receptę. Preparat nakłada się po myciu na 30 minut, po czym zmywa. (18)

 

Jeżeli potrzebujesz, po produkcie z retinoidem możesz nałożyć swój krem - skup się na działaniu odżywczym i regenerującym.

 

Podsumowując


Retinoidy są skutecznymi substancjami przeciwtrądzikowymi, jak i przeciwstarzeniowymi. Zostały szeroko przebadane, stosuje się je w gabinetach dermatologicznych, jak i kosmetykach. W domowych zaciszu i Ty możesz cieszyć się ich właściwościami, jeśli tylko zastosujesz się do opisanych tu wskazówek. Wprowadzaj je do pielęgnacji z dozą ostrożności, powoli zwiększając częstotliwość i dbając o regenerację oraz ochronę przeciwsłoneczną. Twoja skóra będzie jeszcze piękniejsza!

 

Bibliografia:

  1. Marona H. i inni: Retinoidy – rola w farmakoterapii w aspekcie komórkowego mechanizmu działania, 2010
  2. Zasada M. i inni: Witamina A. Budowa i mechanizm działania, 2018
  3. Czarnota A.: Retinoidy. Mechanizm działania, właściwości oraz zakres stosowania w dermatologii i kosmetologii, 2018
  4. Pawlaczyk M. i inni: Witamina A w kosmetologii i lecznictwie dermatologicznym, 2012 
  5. Mukherjee S. i inni: Retinoids in the treatment of skin aging: an overview of clinical efficacy and safety, 2006
  6. Tucker-Samaras S. i inni: A stabilized 0.1% retinol facial moisturizer improves the appearance of photodamaged skin in eight-week, double-blind, vehicle-controlled study, 2009
  7. Kafi R. i inni: Improvement of Naturally Aged Skin With Vitamin A (Retinol), 2007
  8. Diridollou S. i inni: Efficacy of topical 0.05% retinaldehyde in skin aging by ultrasound and rheological techniques, 1999
  9. Sun Kwon H. i inni: Efficacy and safety of retinaldehyde 0.1% and 0.05% creams used to treat photoaged skin: A randomized double-blind controlled trial, 2018
  10. Kim J. i inni: The efficacy and safety of multilamellar vesicle containing retinaldehyde: A double-blinded, randomized, split-face controlled study, 2021
  11. Rouvrais C. i inni: Antiaging efficacy of a retinaldehyde-based cream compared with glycolic acid peel sessions: A randomized controlled study, 2017
  12. Poli F. i inni: Efficacy and Safety of 0.1% Retinaldehyde/ 6% Glycolic Acid (Diacnéal®) for Mild to Moderate Acne vulgaris, 2005
  13. Pechere M. i inni: Antibacterial activity of retinaldehyde against Propionibacterium acnes, 1999
  14. Bojarowicz H. i inni: Wpływ witaminy A na kondycję skóry, 2010
  15. Bozzo P. i inni: Safety of skin care products during pregnancy, 2011
  16. Chaudhuri R.: Bakuchiol: A Retinol-Like Functional Compound, Modulating Multiple Retinol and Non-Retinol Targets, 2015
  17. Dhaliwal S. i inni: Prospective, randomized, double-blind assessment of topical bakuchiol and retinol for facial photoageing, 2018
  18. Veraldi S. i inni: Short contact therapy of acne with tretinoin, 2013

 

do góry
Sklep jest w trybie podglądu
Pokaż pełną wersję strony
Sklep internetowy Shoplo.pl